Nhịp AI — Hà Nội, 13/6/2026.
Cuối tháng 5/2026, các con số định giá AI lại lập kỷ lục mới. Anthropic được cho là sắp đạt mức định giá hơn 900 tỷ USD, còn OpenAI chuẩn bị niêm yết với định giá quanh ngưỡng nghìn tỷ. Bài viết phân tích vì sao định giá AI cao đến vậy và những tranh luận xoay quanh con số này.
- Anthropic: vòng gọi vốn khoảng 30 tỷ USD, đẩy định giá AI lên hơn 900 tỷ USD.
- OpenAI: chuẩn bị niêm yết, định giá mục tiêu 852–1.000 tỷ USD.
- Bước ngoặt: lần đầu vị trí dẫn đầu về định giá AI đổi chủ.
Những con số định giá AI gây choáng
Theo nhiều nguồn tin, Anthropic đang hoàn tất vòng gọi vốn ít nhất 30 tỷ USD. Vòng này đưa định giá công ty lên hơn 900 tỷ USD.
Nếu thương vụ chốt như dự kiến, Anthropic sẽ vượt mức 852 tỷ USD mà OpenAI đạt hồi tháng 3. Đây là lần đầu vị trí dẫn đầu đổi chủ.
OpenAI cũng không đứng yên. Công ty được cho là đã nộp hồ sơ niêm yết, với định giá mục tiêu từ 852 tỷ tới khoảng 1.000 tỷ USD.
Những con số này lớn tới mức khó hình dung. Chúng đặt các công ty AI ngang hàng với các tập đoàn công nghệ lâu đời nhất.
Câu hỏi đặt ra rất tự nhiên. Liệu mức định giá AI như vậy có phản ánh đúng giá trị thực, hay đang vượt xa thực tế?
Điều gì đẩy định giá AI lên cao
Yếu tố đầu tiên là kỳ vọng tăng trưởng. Giới đầu tư tin AI sẽ thay đổi gần như mọi ngành, từ y tế tới giáo dục.
Yếu tố thứ hai là tốc độ. Doanh thu của các công ty AI hàng đầu tăng rất nhanh, nhanh hơn nhiều so với phần mềm truyền thống.
Một lý do khác là cuộc đua giành vị thế. Nhà đầu tư không muốn bỏ lỡ công ty có thể dẫn đầu một lĩnh vực mới.
Cuối cùng là dòng tiền dồi dào. Khi nhiều quỹ lớn cùng muốn rót vốn, định giá AI bị đẩy lên theo quy luật cung cầu.
Tổng hòa các yếu tố này tạo ra mức định giá hiện tại. Vấn đề là mỗi yếu tố đều dựa trên kỳ vọng về tương lai.
Lập luận của phe lạc quan
Những người lạc quan cho rằng định giá AI vẫn hợp lý. Họ lập luận rằng AI là một nền tảng công nghệ mới, tương tự internet hay điện thoại thông minh.
Theo cách nhìn này, các công ty dẫn đầu sẽ thu lợi khổng lồ trong nhiều năm. Mức định giá hôm nay chỉ là cái giá để mua vé sớm.
Họ cũng chỉ ra rằng nhu cầu là có thật. Doanh nghiệp khắp thế giới đang chi tiền cho AI, và khoản chi đó vẫn đang tăng.
Thêm vào đó, các đột phá kỹ thuật liên tục xuất hiện. Việc một mô hình tự giải bài toán hóc búa cho thấy tiềm năng còn xa mới cạn.
Với phe lạc quan, rủi ro lớn nhất không phải mua đắt. Đó là đứng ngoài và bỏ lỡ một làn sóng công nghệ lớn.
Lập luận của phe thận trọng
Ở chiều ngược lại, nhiều người tỏ ra thận trọng. Họ cho rằng định giá AI đang chạy nhanh hơn lợi nhuận thực tế.
Một lo ngại là chi phí. Việc huấn luyện và vận hành mô hình lớn rất tốn kém, khiến nhiều công ty AI vẫn chưa có lãi.
Phe thận trọng cũng nhắc tới cạnh tranh. Khi có quá nhiều mô hình mạnh, giá dịch vụ giảm và biên lợi nhuận bị thu hẹp.
Họ đặt câu hỏi về tính bền vững. Nếu dòng vốn giá rẻ dừng lại, các mức định giá hiện tại có thể khó duy trì.
Quan điểm này không phủ nhận giá trị của AI. Nó chỉ cảnh báo rằng giá cổ phần và giá trị thực có thể đang lệch nhau.
Bài học từ các bong bóng công nghệ trước
Lịch sử công nghệ từng có những giai đoạn định giá quá nóng. Bong bóng dot-com cuối thập niên 1990 là ví dụ thường được nhắc.
Khi đó, nhiều công ty internet được định giá rất cao dù chưa có doanh thu. Phần lớn sau đó sụp đổ khi thị trường điều chỉnh.
Tuy nhiên, bài học không đơn giản chỉ là tránh xa. Internet cuối cùng đã thay đổi thế giới đúng như kỳ vọng ban đầu.
Điều xảy ra là một số ít công ty sống sót và trở thành khổng lồ. Phần còn lại biến mất, dù ý tưởng của họ không sai.
Bài học cho thấy hai điều có thể cùng đúng. Công nghệ thực sự quan trọng, và định giá vẫn có thể bị thổi phồng cùng lúc.
Tác động tới thị trường Việt Nam
Phần lớn người Việt không trực tiếp đầu tư vào các công ty này. Tuy nhiên, định giá AI vẫn ảnh hưởng gián tiếp tới thị trường trong nước.
Khi các công ty lớn có nhiều vốn, họ đầu tư mạnh vào sản phẩm. Người dùng Việt vì thế được tiếp cận mô hình tốt với giá hợp lý.
Ngược lại, nếu thị trường điều chỉnh mạnh, đầu tư có thể chậm lại. Tốc độ ra tính năng mới và mức giá đều có thể bị ảnh hưởng.
Với doanh nghiệp Việt, bài học thực tế là tránh phụ thuộc hoàn toàn vào một nhà cung cấp. Đa dạng hóa công cụ giúp giảm rủi ro.
Điều cần theo dõi trong thời gian tới
Trong ngắn hạn, mốc đáng chú ý là việc Anthropic chốt vòng gọi vốn và kế hoạch niêm yết của OpenAI. Hai sự kiện này sẽ định hình tâm lý thị trường.
Về dài hạn, điều quan trọng hơn là lợi nhuận. Thị trường sẽ dõi theo xem các công ty AI có biến doanh thu thành lợi nhuận bền vững hay không.
Một chỉ dấu khác là chi tiêu của doanh nghiệp. Nếu các khoản chi cho AI vẫn tăng đều, lập luận lạc quan có thêm cơ sở.
Bài viết này chỉ mang tính phân tích thông tin, không phải lời khuyên đầu tư. Mỗi người nên tự tìm hiểu kỹ trước khi đưa ra quyết định tài chính.
Nguồn tham khảo: CNBC, Fortune, llm-stats.
Xem thêm: Tổng hợp tin AI tuần này: 6 sự kiện nổi bật · Anthropic và Quỹ Gates lập quỹ AI 200 triệu USD
